امروز

طب شفا

مشکلات عصبی و ریزش مو

ریزش مو سکه‌ای می‌توانند در هر نقطه‌ای از بدن رخ دهد، و در بسیاری از مواقع این مسئله در ابرو و موی فرد دیده می‌شود همچنین ریزش موی سکه‌ای ممکن است در روی دست و پای خود ایجاد شود. این نوع ریزش مو که سکه ای گفته می شود، در اثر تنش های روحی و روانی و افسردگی ایجاد می شود که برای درمان آن باید به روانپزشک مراجعه کرد.به فرم پیشرفته‌ی ریزش موی سکه‌ای در تمام نقاط بدن گری می‌گویند، گاهی اوقات ریزش موی سکه‌ای تا حدی پیشرفت می‌کند که بطور کامل موی بدن فرد می‌ریزد. بیماری ریزش موی سکه‌ای در گروه سنی کودکان نزدیک به 50 درصد دیده می‌‌‌شود.ریزش موی سکه‌ای را می‌توان در پی درمان بیماری‌های عصبی و استرس‌های و فشارهای روحی بهبود بخشید.همچنین با درمان بیماری‌هایی مانند انواع عفونت‌ها می‌توان به درمان این بیماری پرداخت.ریزش موی سکه‌ای فرد را می‌توان با استفاده از داروهایی که سیستم ایمنی بدن فرد را تحریک می‌کند مانند کورتون درمان کرد، همچنین به منظور درمان این بیماری می‌توان تحریک کننده‌های پوستی را به کاربرد. یکی از تحریک کننده‌ها سیر است، که باید در محل ریزش مو استفاده شود.مواد تحریک کننده‌ی پوست را باید به میزان کافی برای از بین بردن التهاب پوست استفاده کرد و برای درمان این بیماری میتوان کورتون و محرک های پوستی تجویز کرد.بازی کردن با ابرو و مژه‌ها که یک نوع تیک عصبی است نیز باعث ریزش موی سکه‌ای نوجوانان می‌شود و به منظور درمان آن باید به روانپزشک مراجعه کرد. گاهی ریزش موی سکه‌ای فرد بر اثر استفاده از لوازم آرایشی ایجاد می شود. همچنین شستشوی چشم نیز این مسئله را به وجود می‌آورد.
مشکلات عصبی و ریزش مو
در این نوع ریزش مو یک یا چند لکه طاسی به شکل دایره یا سکه و گاهی بیضی شکل بطور ناگهانی و بی خبر در سر ایجاد میشود. یعنی بیمار متوجه ریزش مو در حمام یا موقع شانه کردن نشده و چون معمولا توام با سوزش یا خارش و درد نیست از این طریق هم به وجود آن پی نمی برد و تا مدتها از آن بیخبر میماند تا اینکه آرایشگر یا نزدیکان آن را دیده و متذکر شوند و یا برحسب اتفاق در ضمن شانه کردن یا لمس خود بیمار آن را پیدا کند. گرچه این بیماری اکثرا بدون علامت است ولی گاهی بیماران پیدایش لکه های جدید را از روی سوزش یا خارش یک منطقه حدس میزنند. چون شکل طاسی به صورت لکه های گرد یا بیضی شکل است آنرا طاسی سکه ای شکل یا لکه لکه میگویند. اگر ریزش مو محدود به یک یا چند لکه باشد آنرا ریزش موی سکه ای محدود میگویند. گاهی ریزش مو حالت شبکه ای و تور مانند دارد که از اتصال چند لکه حاصل میشود و سرانجام گاهی موهای پشت سر و دور سر به شکل نعل اسب میریزد که علامت خیلی بدی است و خبر از پیشرفت بیماری می دهد وگاهی برعکس تمام موی سر می ریزد غیراز همین نوار نعل اسبی شکل که در پشت سر باقی می ماند و آنرا فرم sisopho مینامند. علاوه بر شکل محدود و سکه ای گاهی بیماری شکل منتشر دارد که در آن لکه مشخصی نداریم بلکه در تمام سر بعضی فلیکولهای مو زایل شده و بیماری به شکل کم پشتی موی سر خود را نشان میدهد. این بیماری را بر حسب وسعت منطقه طاسی به نوع محدود و اگرتعداد لکه ها زیاد باشد نوع منتشرو اگر بیش از نیمی از موی سر بریزد آنرا نوع شدید مینامند. اگر تمام موی سر بریزد آنرا نوع توتالیس مینامند اگر ریزش مو در ناحیه غیر از سر مانند ریش یا ابرو یا بدن پیدا شود آنرا فرم خارج جمجمه ای مینامند و اگر تمام موی بدن بریزد آنرا نوع سرتاسری یا یونیورسالیس می نامند در این نوع علاوه بر موی سر موهای ریش، ابرو، بدن و حتی موهای داخل بینی هم میریزد.

در موقع معاینه پوست ناحیه مبتلا بدون مو ولی صاف و سالم و بدون قرمزی و التهاب است گاهی در اطراف لکه طاسی موهای کوتاه و شکسته موسوم به علامت تعجب می بینیم که در بالا ضخیم و در پایین نازک میباشند. وجود این موها علامت پیشرفت و فعالیت بیماری است و همچنین اگر موهای اطراف این لکه های بی مو با یک کشش مختصر به آسانی کنده شود باز علامت فعالیت بیماری است که آن را PULL TEST مثبت مینامند. همراه با ریزش مو به علت شباهت ساختمان مو وناخن ( وجود کراتین در هر دو) ضایعات ناخنی مختلف مانند نقاط فرو رفته و نازک شدن و ناصافی سطح ناخن ممکن است موجود باشد که آن را تراکی انیکی مینامند. این عارضه در هر سنی ممکن است پیش آید و یک درصد مردم را گرفتار می کند حداکثر شیوع آن در اطفال سنین مدرسه یعنی 6 تا 8 سالگی است و شایع ترین علت ریزش مو در بچه ها را تشکیل می دهد و از نقطه نظر شیوع در درجه دوم جوانان را بعد از اطفال گرفتار می کند. هر چند سلامت کلی مبتلایان به این بیماری معمولا اشکالی ندارد ولی از نظر روانی به شدت بیمار و اطرافیان را دچار ناراحتی کرده و بار سنگینی را به آنها تحمیل می کند.

و اما به علت سیر غیر قابل پیش بینی آنرا ریزش موی بوالهوس مینامند زیرا بیخبر و بی سر و صدا میاید و اکثرا بی خبر با یا بدون درمان بهبود می یابد این بیماری گاهی یک یا چند بار عود میکند و حملات مکرر در این بیماری شایع است و از عجایب اینست که در حالیکه بعضی لک ها روبه بهبود هستند لکه های جدید ممکن است پیدا شوند. موهای تازه رویش یافته ابتدا ضعیف و کرکی شکل و کم رنگ هستند و به تدریج به اندازه و رنگ طبیعی در می آیند.

علت این بیماری بدرستی معلوم نیست ولی مجموعه ای از استعداد ژنتیک و اختلال ایمنی مولد آن میباشد. در این بیماری گلبولهای سفید از نوع TCELL بطور اشتباهی موی شخص را غریبه حساب و به آن حمله کرده و مانع رشد مو می شوند. به علت اختلال ایمنی همراهی بیشتری این بیماری با سایر بیماری های خود ایمنی مانند اگزمای سرشتی، کم خونی پرنیسیوز و اختلالات تیروئید و لک و پیس و و بیماری کلاژن واسکولار دور از ذهن نمی باشد.

علاوه بر استعداد ارثی و اشکال ایمنی یک عامل روشن کننده مانند عفونت ویروسی یا استرس سبب بروز بیماری در افراد مستعد میشود. نقش استرس در روشن کردن و ادامه بیماری از اهیمت خاصی برخوردار است ولی علت اصلی بیماری نمی باشد به عبارت دیگر استرس روی زمینه ژنتیک نقش خود را ایفا می کند. زمینه ژنتیک را از روی سابقه فامیلی این بیماری در پدر و مادر، خواهر و برادر و یا سایر افراد فامیل میتوان بدست آورد. و از نظر آزمایشگاهی استعداد ژنتیک به صورت MHC کلاس 2(HLADRDQ ) خود را نشان می دهد.

به علت آنکه معمولا این بیماری خودبخود یا با درمان به طور کامل بهبود می یابد آن را در بعضی نواحی مولیسک می نامند و مقصودشان این است که این بیماری مو را لیس می زند ولی گاز نمی گیرد و در نتیجه پیاز مو را خراب نمی کند.

درمانها شامل اطمینان به بیمار برای بهبود با درمانهای ساده به شرط حوصله بیمار است و از استعمال مواد محرک مانند سیر و پیاز گرفته تا اشعه ماوراء بنفش و ایجاد آلرژی تماسی با DNCB , DPC و اسکواریک اسید و استعمال پمادهای تنظیم کننده ایمنی مانند پروتوپیک گرفته تا استعمال پماد های کورتون موضعی قوی و تزریق کورتن داخل ضایعه و تجویز داروهای سیستمیک مانند کورتن خوراکی یا کورتن به صورت پالس و داروهای خوراکی تغییر دهنده ایمنی را میتوان برحسب مورد به کار برد. اما گاهی با بالاترین درمانها هم هیچ تاثیر مثبتی دیده نمی شود و بیماری پابرجا می ماند. نحوه واکنش بیمار به این بار عصبی شدید در سرنوشت و آینده او تاثیر به سزایی دارد که بایستی با آموزش مناسب اجتماعی و تقویت روحی بیمار آنرا به نحو مناسب تامین کرد.

علل ریزش موی سکه ای

هنوز علت دقیق بیماری مشخص نیست .احتمالا یک عامل ناشناخته باعث تحریک سیستم ایمنی می شود. به نظر می رسد که سلول هدف سیستم ایمنی ، ملانوسیت های فولیکول های مو هستند زیرا در این بیماری موهای سفید نمی ریزد.

اگر از پوست ناحیه بدون مو نمونه برداری کنیم و در زیر میکروسکوپ بررسی کنیم ،تجمع گلبول های سفید لنفوسیتی (لنفوسیت های T) در اطراف پیاز موها دیده می شود. گاها در خون و در فولیکول ها ی مو آنتی بادی یافت می شود.

کلینیک کاشت موی طبیعی وپوست دکتر تورج مکرمی متخصص پوست ومو

تجمع سلول های التهابی در اطراف فولیکول های مو در زیر میکروسکوپ

اغلب مبتلایان به ریزش موی سکه ای از هر لحاظ سالم هستند ولی همراهی با سایر بیماری های سیستم ایمنی مانند التهاب تیرویید، لوپوس ، ویتیلیگو ، آدیسون، آنمی بدخیم ،کولیت اولسرو، دیابت نوع 1، آتوپی( اگزمای سرشتی یا درماتیت آتوپیک ، آسم ، رینیت آلرژیک ) ، لیکن پلان و میاستنی گراو گزارش شده است. ریزش موی سکه ای در مبتلایان به سندرم داون بیشتر از افراد دیگر است.

خیلی از بیماران احساس می کنند که به دنبال یک شوک روانی یا استرس شدید دچار ریزش موی سکه ای شده اند ولی از لحاظ علمی این موضوع اثبات نشده است.

در ریزش موی سکه ای پیاز یا همان ماتریکس مو در اثر التهاب آسیب می بیند و فولیکول ها ی در حال رشد (فاز آناژن) به طور زودرس وارد فاز تلوژن می شوند. این واقعه ساقه مو را نازک و ضعیف می کند در نتیجه موها هنگامی که به سطح پوست می رسند می شکنند. موهای مبتلا که در حاشیه ناحیه طاس باقی مانده اند قاعده باریک و ساقه طبیعی دارند(شبیه علامت تعجب).

6 نکته در مورد این بیماری:

ریزش سکه ای مو موجب خرابی دایمی فولیکول‌های مو نمی‌شود. حتی در برخی بیماران، ریزش و رویش مجدد موها به کرات در طول زندگی اتفاق می‌افتد.

ریزش سکه ای مو حتی ممکن است به علت وجود یک عفونت در بدن و یا به خاطر استرس‌های روحی به وجود آید. اگرچه اثبات آن مشکل است، ولی به هر حال عوامل محیطی در بروز این بیماری دخالت دارند.

گاهی اولین محل شروع بیماری، پوست سر است. در بعضی افراد دیگر، اولین محل مبتلا، موهای ابرو و مژه می‌باشد که بیماری با ریزش این موها آغاز می‌شود.

این بیماری گاهی ناخن‌ها را نیز درگیر می‌کند و به نظر می‌رسد یک واکنش خودایمنی در افراد مستعد از نظر ژنتیکی ایجاد می‌شود. البته علل ژنتیکی موثر در این نوع ریزش مو، به عوامل متعددی بستگی دارند. پس ممکن است با سایر بیماری‌های خودایمنی همراه باشد. ابتلای ناخن‌ها به این بیماری در 10 تا 15 درصد موارد دیده می‌شود.


این بیماری در دهه دوم و چهارم زندگی شیوع بیشتری دارد. سیر بیماری در افراد مختلف، متفاوت است.

ممکن است بعد از چند ماه موهای جدید رشد کنند، یا در برخی افراد، ضایعات جدیدی در نقاط دیگر بروز شوند.

رشد مجدد موها در 34 تا 50 درصد موارد و حتی گاهی تا 80 درصد موارد، تا یک سال بعد از شروع بیماری، اتفاق می‌افتد.

 

درمان ریزش موی سکه ای:

طاسی های کوچک نیاز به درمان ندارند زیرا رشد مجدد موها ظرف 3-12 ماه معمول است. البته اگر طاسی در معرض دید باشد بیماران ترجیح می دهند زودتر معالجه شوند . برای درمان از محلول های حاوی کورتون یا تزریق کورتون در پوست استفاده می شود. تزریق کورتون ( آمپول تریامسینولون ) درون پوست ناحیه بدون مو هر 4-6 هفته تکرار می شود. پماد های حاوی آنترالین نیز تاثیر خوبی دارد. اخیرا از تابش لیزر اگزایمر هم برای تحریک رویش موها استفاده می شود. می توان درکنار درمان های اصلی از محلول ماینوکسیدیل استفاده کرد. موهای جدید در ابتدا نازک و سفیدرنگ هستند ولی به تدریج رنگ و جنس اولیه را پیدا می کنند.

سیر بیماری غیرقابل پیش بینی است. ممکن است ریزش مو فقط به همان یک بار ختم شود و یا بعد از بهبود یک ناحیه موهای ناحیه دیگری بریزد و این مساله چندین بار تکرار شود و سال ها طول بکشد.

در طاسی های کوچک اگر علی رغم درمان ، موها بعد از 1-2 سال رشد نکند می توان کاشت مو انجام داد.

برای درمان طاسی های بزرگ تر روش های درمانی زیر وجود دارد:

1-حساس سازی تماسی پوست سر با دیفن سیپرون (ایمونو تراپی موضعی)

2-بستری کردن بیمار و تزریق کورتون با دوز بالا (پالس کورتون)

3-شیمی درمانی

4-نوردرمانی

متاسفانه در طاسی های خیلی وسیع پاسخ افراد به درمان خوب نبوده و یا موها چند ماه بعد از درمان دوباره می ریزند. این افراد تحت استرس شدید بوده و مجبورند سال ها از روش های آرایشی مانند کلاه گیس یا تاتو استفاده کنند. البته بیماران نباید هیچ وقت ناامید شوند زیرا ممکن است روزی موها خودبخود یا با درمان های جدیدتر دوباره رشد کند.

 

تاریخ نشر: ۳۰ فروردین ۱۳۹۴

طب شفا

طب شفا

طب شفا

طب شفا

طب شفا

طب شفا