امروز

طب شفا

رموز موفقیت

موفقیت، هنر چگونه بهره‌بردن از استعدادهاست

توانایی‌های فردی هر کدام دارای نمود و جلوه خاصی هستند که در نظر افراد مختلف به شکل‌های مختلفی مورد ارزیابی قرار می‌گیرند. گاهی یک فرد هنر موسیقیایی یا خوانندگی یا خطاطی و نقاشی دارد یا یک نفر در رانندگی مهارت قابل‌توجهی دارد. یک پزشک متخصص هم می‌تواند به انسان‌ها زندگی ببخشد. مهارت‌های مختلف انسان در نمادهای مختلفی جلوه‌گر می‌شوند و از ابتدای زندگی، آن مهارت باید شناسایی شده و تقویت و تربیت شود. پس در وهله اول باید گفت که تمام انسان‌ها در مجموع از استعداد یکسان برخوردار هستند و تفاوت هوش هیجانی آنهاست که باعث موفقیت یا شکست در زندگی می‌شود. اما چه چیزی باعث می‌شود، انسان‌ها در به دست آوردن موفقیت‌ها این‌قدر با هم تفاوت داشته باشند؟ تفاوت توانایی‌ها در بهره‌گیری از استعدادهاست. گاهی یک فرد تمام توانایی و استعداد خود را در شناسایی هندوانه قرمز به کار می‌برد، اما فرد دیگری در همان شرایط، توانمندی‌هایش را به تحصیلات فضایی اختصاص می‌دهد، اما اینکه تصور کنیم استعدادهای افراد با هم متفاوت است، ذهنیت غلطی است. زیرا خداوند عادل، توانایی‌های یکسانی به همه ما انسان‌ها داده، اما کاربرد آنها و استفاده از استعدادهاست که باعث موفقیت یا شکست یک فرد می‌شود. تا چند سال پیش همه تصور می‌کردند که ضریب هوشی باعث موفقیت افراد است، اما امروزه علمای رفتارشناس و روانشناس ثابت کرده‌اند، آنچه که باعث توفیق یک نفر در زندگی، یعنی روابط فردی و اجتماعی او می‌شود، ضریب هوش هیجانی است. مهارت‌های برقراری رابطه با دیگران، مهارت نه گفتن، مهارت شناسایی مشکل و هدف، مهارت پیدا کردن راه‌حل مناسب برای مسائل و مشکلات، همه و همه به ضریب هوش هیجانی برمی‌گردد که از تربیت خانوادگی و مربیان ابتدایی آموزش سرچشمه می‌گیرد. اگر بخواهیم بین افراد تفاوتی قائل شویم، می‌توانیم بگوییم فردی در کاربرد هوش هیجانی دارای توانایی بالاتری نسبت به دیگری است، چراکه بهره‌‌گیری مناسب و بهتری از هوش هیجانی خود دارد و همین‌گونه اشخاص هستند که در زندگی افراد موفقی می‌شوند.

گوش دادن فعال، تکنیک آدم‌های حواس‌جمع

اما چه چیزی باعث می‌شود، بعضی از دانشجویان کلاس، از مطالب گفته شده بهره‌ای نبرند و برخی دیگر با تمرکز کامل روی مطالب، آنها را یاد بگیرند و بعد از امتحان هم به خاطر بیاورند؟ این کارشناس پاسخ این پرسش را تمرکز افراد می‌‌داند. به گفته ایشان، اینکه بعضی از افراد در مقاطع مختلف زندگی، طوری رفتار می‌کنند که گویی فاقد هر توانایی و استعدادی هستند، به تربیت خانوادگی و توانایی روحی و جسمی آنها در نمایش قدرت‌های مختلفشان بستگی دارد.

 تمرکز را عامل مهمی برای گوش دادن فعال و تعامل مثمرثمر با افراد دیگر می‌داند و می‌گوید: «وقتی یک نفر در حال صحبت با شخص دیگری است یا پای درس استاد نشسته است، اما حواس و توجه او در نقاط مختلف پراکنده شده، معلوم است حرف‌های استاد را به خاطر نخواهد سپرد و درس را یاد نمی‌گیرد. کسانی در این‌گونه موارد موفق هستند که هوش و استعداد خود را در تمرکز روی مطلب مطرح شده به کار ببرند. وقتی با بعضی از افراد صحبت می‌کنیم، به چهره ما نگاه می‌کنند، اما هنوز حرف ما تمام نشده، دنبال پرسش یا صحبت دیگری هستند. معلوم است که اینها نمی‌توانند بخشی از حرف‌های گوینده را جذب و ضبط کنند. با توجه به اینکه تمرکز روی مسائل، مرحله دوم کاربرد هوش هیجانی است، باید هنگام گوش دادن به حرف‌های دیگران. حالا چه در کلاس درس چه در یک رابطه بازرگانی و چه در یک ارتباط دوستی، به حرف‌های گوینده توجه کنیم و به میان حرف او نپریم. بنابراین مهارت گوش دادن فعال، اصلی‌ترین سرچشمه رشد استعداد و تمرکز است.» این متخصص علوم رفتاری، گوش دادن فعال را این‌گونه توصیف می‌کند: «گوش دادن فعال به معنای نگاه کردن و شنیدن است، چراکه فقط شنیدن مهم نیست. ما در طول روز صداهای زیادی مانند صدای گاز و بوق ماشین‌ها را هم می‌شنویم، اما گوش دادن یعنی گوش دادن فعال با تمام قوای ذهنی تا مطالب گوینده را ثبت و ضبط کنیم. بنابراین برای شناخت تفاوت افراد باید به میزان جذب اطلاعات آنها توجه نمود.»

حواس‌جمع بودن، اکتسابی است

چرا بسیاری از ما نمی‌توانیم در موقعیت‌های مختلف مثل نشست‌ها و همایش‌ها یا تعامل‌های اجتماعی روی گفته‌های دیگران تمرکز کنیم و بخش زیادی از اطلاعات گفته شده را از دست می‌دهیم؟اینکه ما نمی‌توانیم تمرکز کنیم، به شرایط مختلفی مانند شلوغ بودن محیط، پرت شدن حواس از موضوع اصلی، توجه به نکات دیگر، خستگی روحی و جسمی و حتی گرسنگی برمی‌گردد.» ایشان راه دست پیدا کردن به گوش دادن و تعامل فعال با دیگران را در گروی رعایت چند نکته کوچک می‌داند و توضیح می‌دهد: «برای برقراری تعامل موفق با دیگران در وهله اول باید مخاطب مورد علاقه ما و موضوع بحث مورد توجه ما باشد. بعضی وقت‌ها بحث‌های خسته‌کننده، کسالت‌آور و طولانی باعث گریختن افراد می‌شود. در وهله دوم وقتی طرف مقابل مورد علاقه ما نیست یا بحث مورد توجه ما نیست با یک عذرخواهی ساده این بحث را قطع کرده یا مسیر آن را به سمت موضوع مورد علاقه خود هدایت کنیم. وقتی کسی صحبت می‌کند هم با نگاه و هم با گوش دادن فعال به حرف‌های او توجه کنیم، سپس بعد از پایان صحبت‌های او اگر سوالی داریم بپرسیم و یک بار دیگر در پایان صحبت‌ها، حرف‌های او را با خود مرور کنیم.»اما چگونه می‌توانیم از خودمان یک آدم «حواس‌جمع» بسازیم؟ ابهری برای رسیدن به این هدف به ما چند تمرین ساده می‌دهد و تاکید می‌کند: «مغز هم مانند بدن نیاز به ورزش و نرمش دارد. برای این کار باید دفتری تهیه کنیم و شب‌ها قبل از خواب، مسائل روز گذشته را نکته به نکته در آن یادداشت کنیم. به این وسیله می‌توانیم هم از آلزایمر جلوگیری کنیم، هم تمرکز خود را افزایش دهیم و هم مسائل روز گذشته را مرور کنیم و اگر اشتباه یا خطایی انجام دادیم، از آن پیشگیری کرده و برای فردا آن را اصلاح کنیم. شاید بعضی وقت‌ها نکاتی وجود داشته باشد که مایل نباشیم دیگران از آن مطلع شوند، آنها را نیز با نقاط رمز می‌توانیم در یادداشت‌های خود بگنجانیم. در ضمن فراموش نکنیم که باید برنامه‌های فردا را یادداشت کنیم و خارج از آن هیچ حرکتی انجام ندهیم. وقتی روز تمام شد، ببینیم چند تا از آن کارها را انجام دادیم و چندتا از آنها مانده است و کارهای باقی‌مانده را برای پس‌فردا در اولویت‌ قرار دهیم. همیشه یک دفتر و مداد در جیبمان باشد و نکات جالب و مطالب مفید و حتی شعر یا حرفی را که مورد علاقه ما است را در آن ثبت و ضبط کنیم و هفته‌ای یک‌بار آن را مرور کنیم. با این حرکت‌ها می‌توانیم ذهن و مغز خود را آماده گوش دادن فعال کرده و مغز خود را به ورزش و نرمش عادت دهیم.»

تاریخ نشر: ۱۵ تیر ۱۳۹۴

طب شفا

طب شفا

طب شفا

طب شفا

طب شفا

طب شفا